A34c0aa9 87D2 4Ea7 Af2f Fb34e64d6205
Nieuws

Het ene hoofdstuk afsluiten, het volgende openen in het Witte Voltabekken

22-04-2026

Van 16 tot 20 maart 2026 brachten World Waternet en partners van het Blue Deal-programma  een intensieve week door in het White Volta Basin van Ghana. De missie bracht Nederlandse openbare waterautoriteiten, de Ghanese Water Resources Commission (WRC), lokale leiders en sectorpartners samen om de voortgang te evalueren, relaties te consolideren en de volgende fase van samenwerking voor te bereiden. 

 

 

Het bezoek combineerde veldmonitoring, institutionele dialoog en publieke betrokkenheid. Het markeerde ook een belangrijk overgangsmoment binnen het programma, waarbij continuïteit van leiderschap en gedeelde visie werd gewaarborgd naarmate het partnerschap vordert. 

Context van de missie 

Het White Volta Basin is een strategisch belangrijk stroomgebied in Noord-Ghana. Het staat onder langdurige druk die verband houdt met landgebruik, watertoewijzing, sanitaire voorzieningen en klimaatvariabiliteit. Onder de Blue Deal werkt de Water Resources Commission samen met Nederlandse openbare waterpartners om het bestuur op stroomgebiedsniveau te versterken en het waterbeheer nauwer te koppelen aan dienstverlening en lokale ontwikkeling. 

De March-missie had verschillende verwante doelen. Het introduceerde Sofie Gale van Waterschap Amstel, Gooi en Vecht als de nieuwe coördinator van de Blue Deal in de White Volta, die Jaap Bos vanaf april 2026 opvolgde. Er werd de voortgang van investeringen in herbebossing en sanitatie in het Bongo District beoordeeld.  

Naast deze activiteiten was de missie gericht op het betrekken van lokale media en schoolleiding bij WASH-onderwerpen, met een specifieke focus op de behandeling van grijs water op middelbare scholen, en om de basis te leggen voor Fase 2b van het programma. 

Deelnemers waren onder andere vertegenwoordigers van Waternet en Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, medewerkers van het lokale Blue Deal-kantoor in Bolgatanga, medewerkers van de Water Resources Commission in Accra en Bolgatanga, personeel van de nationale dienst, traditionele leiders, schoolvertegenwoordigers en ontwikkelingspartners. Bijeenkomsten met WaterWorX, VEI en de Nederlandse ambassade breidden de discussie uit buiten het bekken naar nationale en internationale samenwerking. 

Leiderschapsovergang en continuïteit binnen de Blue Deal 

Een belangrijk moment tijdens de missie was de introductie van Sofie Gale van Waterschap Amstel, Gooi en Vecht als opvolger van Jaap Bos als coördinator Blue Deal White Volta. Jaap Bos is al bijna tien jaar betrokken bij het partnerschap en is wereldwijd bekend in het hele bekken. Zijn rol op zich nemen was daarom geen kleine taak. Gedurende de week deed Jaap bewust zijn best om Sofie mee te nemen naar vergaderingen, locatiebezoeken en informele gesprekken, stelde haar voor als zijn opvolgster en deelde het vertrouwen dat hij door de jaren heen had opgebouwd. 

 Het was een achtbaan van emoties en ervaringen, mensen, kleuren en 42 graden Celsius. Maar ik vond het geweldig en kan niet wachten om het geweldige werk voort te zetten dat Jaap en Erik (de Bruijne) zijn begonnen. - Sofie Gale

Monitoring van herbebossing en sanitaire projecten 

In het Bongo District hield het team toezicht op het lopende herbebossingsproject, dat tot doel heeft de veerkracht van het stroomgebied te versterken en landdegradatie te verminderen. Deze locatiebezoeken hielpen om bekkenplanning te verbinden met de geleefde ervaring van gemeenschappen die direct afhankelijk zijn van land- en watervoorraden. 

Een tweede focus was het Bongo Market Place sanitatieproject. Bezoeken voor en na ingebruikname maakten een gedetailleerde bespreking mogelijk over ontwerpkeuzes, gebruikersbehoeften en operationele verantwoordelijkheden. Voor stroomgebiedsautoriteiten en professionals in het openbaar water benadrukten deze gesprekken het belang van het afstemmen van infrastructuurlevering op duidelijke regelingen voor beheer en onderhoud. 

Scholen en media betrekken bij WASH 

WASH-gerelateerde  betrokkenheid vormde een kernonderdeel van het programma. In Bolgatanga behandelde een workshop met lokale media de behandeling van grijs water op middelbare scholen en sanitaire problemen op markten in de omgeving. De sessie richtte zich op de uitdagingen van geïntegreerd waterbeheer en het vooruitzicht voor 2026. 

Later in de week werd er een speciale workshop georganiseerd voor schoolleiders van geselecteerde middelbare scholen. Dit omvatte een veldbezoek aan de grijswaterzuiveringsinstallatie van Gowrie Senior High School. Schoolhoofden uit Kpasenkpe en Gambaga behoorden tot degenen die bewust waren geworden van WASH-praktijken en beheersoverwegingen met betrekking tot de behandeling van grijs water. Het doel was om de scholen te motiveren samen te werken en gebruik te maken van de lessen die op Gowrie Senior High School waren geleerd. Bij het volgende bezoek zetten we de besprekingen over samenwerking voort. 

Werken met traditioneel leiderschap 

Beleefdheidsbezoeken aan de Opperhoofd van het Bongo Traditioneel Gebied waren een belangrijk onderdeel van het programma. De betrokkenheid bij traditioneel leiderschap bood de mogelijkheid om verwachtingen te bespreken met betrekking tot sanitaire voorzieningen, landbeheer en nazorg. Deze lokale dialoog blijft essentieel voor duurzaam gebruik en bescherming van gedeelde infrastructuur. 

De Paramount Chief heeft milieuchefs in zijn gebied aangesteld, die een bemoedigende rol spelen in het verspreiden van WASH-praktijken in het Bongo-gebied. 

 

Institutionele dialoog en voorbereiding van Fase 2b 

Naast het veldprogramma creëerde de missie tijd voor gestructureerde institutionele reflectie. 

Een interne bijeenkomst tussen Blue Deal-partners en de Water Resources Commission in Bolgatanga besprak de bevindingen van de Mid-Term Review en reflecteerde op de observaties van de week. Deelnemers bespraken de prioriteiten voor het jaarplan 2026 en onderzochten de inhoud en richting van Fase 2b. 

Een centrale conclusie was de noodzaak om ambitie te koppelen aan beschikbare middelen. Het personeel van het bekken stemde ermee in activiteiten binnen realistische budgetgrenzen te prioriteren, wat de geloofwaardigheid bij partners en financiers versterkte. Een overzichtsplan voor 2026 en een initiële vooruitzichten voor de meerjarige periode van 2027 tot 2030 werden overeengekomen.

Verbindingsgebieden en nutsvoorzieningen 

In vergaderingen met WaterWorX en VEI kwamen de partners overeen dat medewerkers van de Water Resources Commission die betrokken zijn bij de Blue Deal kunnen deelnemen aan een trainingsprogramma voor nutsbedrijven. Dit creëert een praktische brug tussen stroomgebiedbeheer en nutsbedrijf, waardoor stroombeheerders de beperkingen en kansen van dienstverlening beter kunnen begrijpen. 

Dergelijke uitwisselingen worden steeds belangrijker naarmate beslissingen over watertoewijzing, onttrekking en afvalwaterbeheer stedelijke en peri-stedelijke nutsvoorzieningen beïnvloeden. 

Samenwerking met de Nederlandse ambassade verkennen

Gesprekken met de Nederlandse ambassade onderzochten samenwerkingsmogelijkheden rond tuinbouw en cacaoteelt, sectoren waar waterbeschikbaarheid en kwaliteit een centrale rol spelen. Hoewel verkennend, benadrukten deze gesprekken het potentieel om de doelstellingen van het stroomgebied te beheren op bredere agenda's voor economische ontwikkeling en klimaatbestendigheid. 

Vooruitkijkend 

De March-missie werd afgesloten met een gedeeld gevoel van richting. De leiderschapstransitie is op een geplande en transparante manier afgerond. Belangrijke activa in Bongo zijn operationeel. De prioriteiten voor het komende jaar zijn verduidelijkt en afgestemd op de beschikbare middelen. 

Naarmate het partnerschap richting fase 2b gaat, zal de focus blijven liggen op het versterken van de institutionele capaciteit binnen de Water Resources Commission en het verdiepen van de samenwerking binnen de watersector. Voor gemeenschappen in het White Volta Basin blijft het langetermijndoel ongewijzigd. Waterbronnen die duurzaam worden beheerd, diensten die betrouwbaar functioneren en instellingen die zijn uitgerust om toekomstige uitdagingen aan te gaan.